Παιδοφθαλμολογία
Μελέτη Στραβισμού

Συμπτώματα / Διάγνωση / Θεραπεία

Η οφθαλμολογική εκτίμηση των παιδιών αποτελεί ένα ιδιαίτερο και εξειδικευμένο πεδίο της οφθαλμολογίας.

Πρέπει πάντα να θυμόμαστε ότι το παιδί είναι ένας αναπτυσσόμενος οργανισμός,που συστηματικά αλλάζει. Το ίδιο και το οπτικό του σύστημα!

Η όραση δεν είναι μια δεδομένη λειτουργία του οπτικού συστήματος και του εγκεφάλου. Μεγαλώνοντας μέχρι και την ηλικία των 8 ετών, «μαθαίνουμε» να βλέπουμε σωστά και με ευκρίνεια. Αυτό καθιστά αναγκαία τη συστηματική οφθαλμολογική παρακολούθηση, με δεδομένο μάλιστα ότι η αντιμετώπιση πολλών προβλημάτων είναι εφικτή μόνο σε μικρές ηλικίες.

Πότε πρέπει να γίνει η 1η οφθαλμολογική εξέταση;

Η προληπτική οφθαλμολογική εξέταση γίνεται για να αντιμετωπιστούν διαταραχές της οράσεως. Αν τυχόν μας διαφύγουν και δεν αντιμετωπιστούν τα πρώτα χρόνια της ζωής, μπορεί να οδηγήσουν σε μια μόνιμη απώλεια της όρασης που ονομάζεται αμβλυωπία ή τεμπέλικο μάτι. Η εγκατεστημένη αμβλυωπία δεν διορθώνεται ούτε με γυαλιά, ούτε με laser ή χειρουργείο και αποτελεί μια μόνιμη αναπηρία.

Τι είναι αυτό που μας ανησυχεί και θέλουμε να γνωρίζουμε τόσο νωρίς;

  • Υπάρχει κάποια παρεμπόδιση της οπτικής εικόνας λόγω θολερών διαθλαστικών μέσων (όπως π.χ. ο παιδιατρικός καταρράκτης) ή προβλημάτων στο πίσω μέρος του ματιού (όπως η αμφιβληστροειδοπάθεια της προωρότητας);

  • Τι γίνεται όσον αφορά το συντονισμό των δύο ματιών; Είναι ευθυγραμμισμένα τα μάτια του μωρού σας ή μήπως φεύγει κάποιο μάτι; Η κατάσταση αυτή ονομάζεται στραβισμός και πρέπει άμεσα να αντιμετωπιστεί γιατί το μάτι που αποκλίνει γίνεται αμβλυωπικό.

  • Τι γίνεται όσον αφορά την διαθλαστική κατάσταση του ματιού; Μήπως υπάρχει μυωπία, υπερμετρωπία ή αστιγματισμός που πρέπει να διορθωθεί;

Μέχρι πρότινος δεν ήμασταν σε θέση να απαντήσουμε με ακρίβεια για όλα τα παραπάνω. Με τα συνήθη test στραβισμού, τη φορητή σχισμοειδή λυχνία και τη διόφθαλμη βυθοσκόπηση μπορούμε να απαντήσουμε για τα δύο πρώτα ερωτήματα, πάντα υπήρχε όμως αβεβαιότητα για το διαθλαστικό σφάλμα του μωρού το οποίο μόνο αδρά μπορούσε να εκτιμηθεί με τη σκιασκοπία και μόνο αν το μωρό συνεργαζόταν.

Τώρα με την τεχνολογία που διαθέτουμε στο ιατρείο μας μπορούμε εύκολα και με ακρίβεια να ανιχνεύσουμε και να θεραπεύσουμε τα διαθλαστικά σφάλματα αξιόπιστα από την ηλικία των 6 μηνών και άνω.

Παιδικός Στραβισμός

Ορισμός / Αιτία / Συμπτώματα / Πρόληψη / Διάγνωση / Θεραπεία

Ο στραβισμός είναι ένα οπτικό ελάττωμα στο οποίο τα μάτια δεν είναι σωστά ευθυγραμμισμένα μεταξύ τους, πράγμα που σημαίνει ότι κάθε μάτι κοιτάζει σε διαφορετική κατεύθυνση.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, το ένα μάτι κυριαρχεί και το άλλο αποκλίνει, αλλά υπάρχει και η πιθανότητα εναλλαγής, όπου και τα δύο μάτια μπορούν να αποκλίνουν δεξιά ή αριστερά.

Υπάρχουν διάφοροι τύποι στραβισμού. Καθένα έχει τα ιδιαίτερα κλινικά χαρακτηριστικά του, την ηλικία έναρξης, την πρόγνωση και τη θεραπεία.

Ορισμένες περιπτώσεις στραβισμού μπορεί να εμφανιστούν πριν από την ηλικία των έξι μηνών (συγγενής στραβισμός) και άλλα χρόνια αργότερα, ακόμη και στην ενηλικίωση.

Ο στραβισμός μπορεί να προκληθεί από διάφορους παράγοντες. Από οφθαλμολογικούς όρους, το πρώτο πράγμα που πρέπει να ληφθεί υπόψη είναι η πιθανή συσχέτισή του με ένα διαθλαστικό σφάλμα, π.χ. μυωπία.

Δεδομένου ότι η ευθυγράμμιση των οφθαλμών ελέγχεται από τον εγκέφαλο, οποιαδήποτε διαταραχή που επηρεάζει το κεντρικό νευρικό σύστημα μπορεί να οδηγήσει σε στραβισμό: σοβαρό πυρετό, ασθένεια ή ακόμα και άγχος που υφίστανται τα παιδιά ως αποτέλεσμα αλλαγής σχολείων ή γονικού διαχωρισμού κλπ.

Ο στραβισμός δεν μπορεί να αποτραπεί, αλλά μπορεί να εντοπιστεί νωρίς. Οι γονείς του παιδιού είναι συνήθως οι πρώτοι που παρατηρούν την οφθαλμική απόκλιση.

Ο στραβισμός συχνά εμφανίζεται διαλείπουσα, γίνεται πιο έντονος όταν το παιδί είναι κουρασμένο ή σε εξασθενημένη κατάσταση, π.χ. με πυρετό.

Για να διορθώσετε σωστά τον στραβισμό, είναι πολύ σημαντικό να ανιχνεύσετε τη διαταραχή πριν από την ηλικία των επτά ετών.

Παρόλο που η απόκλιση μπορεί να διορθωθεί μετά από αυτή την ηλικία, δεν μπορεί να αποκατασταθεί η όραση στο προσβεβλημένο μάτι.

 

Η πιο σοβαρή συνέπεια του στραβισμού είναι η αμβλυωπία ή το τεμπέλης μάτι.

Αυτό συμβαίνει όταν ο εγκέφαλος του παιδιού καταστέλλει την όραση με το ένα μάτι για να αποτρέψει τη διπλή όραση. Το μάτι που χρησιμοποιείται λιγότερο σταδιακά γίνεται  αυτό που αποκαλούμε τεμπέλικο μάτι.

Μια άλλη συνέπεια του στραβισμού είναι η απώλεια της διόφθαλμης όρασης, η οποία είναι η ικανότητα να αντιλαμβάνεται το βάθος, να υπολογίζει τις αποστάσεις και να βλέπει σε 3D.

Εκτός από τις φυσιολογικές πτυχές του στραβισμού, πρέπει να εξεταστεί το αποτέλεσμα της διαταραχής στην εικόνα και την αυτοεκτίμηση των παιδιών που πάσχουν από τα συμπτώματα.

Ο γιατρός θα πρέπει να εκτελέσει μια περιεκτική οφθαλμική εξέταση για να αξιολογήσει το βαθμό απόκλισης, της κινητικότητας του οφθαλμού, της διάθλασης και της βάσης του οφθαλμού.

Εάν υπάρχει διαθλαστικό σφάλμα, πρέπει να αντιμετωπιστεί με οπτική διόρθωση (γυαλιά ή φακοί επαφής). Αυτό συνήθως αρκεί για να θεραπεύσει τον στραβισμό. Εάν αναπτύσσεται αμβλυωπία, είναι απαραίτητο να αποκατασταθεί η όραση σε αυτό το μάτι, το οποίο συνήθως επιτυγχάνεται καλύπτοντας το υγιές μάτι με ένα έμπλαστρο.

Η χειρουργική επέμβαση στα μάτια είναι απαραίτητη μόνο εάν η απόκλιση οφθαλμών παραμένει μετά τη διόρθωση των οπτικών ελαττωμάτων και της αμβλυωπίας.